BIS chỉ ra lỗ hổng lớn trong cách ước tính giao dịch Bitcoin trên chuỗi
Nghiên cứu của BIS cho thấy giá trị giao dịch Bitcoin trên chuỗi có thể chênh lệch đến sáu lần tùy cách đo lường, khiến các chỉ số phổ biến trở nên dễ gây hiểu lầm.
Một báo cáo mới từ Ngân hàng Thanh toán Quốc tế (BIS) cảnh báo rằng các chỉ số được sử dụng rộng rãi để đo lường hoạt động Bitcoin, Ethereum và stablecoin có thể che giấu bức tranh kinh tế thực sự. Các nhà nghiên cứu phát hiện giá trị giao dịch Bitcoin trên chuỗi có thể thay đổi đến sáu lần tùy thuộc vào cách tính toán, đặc biệt là khi xử lý tiền thừa trả lại cho người gửi.
Tại sao các con số Bitcoin có thể sai lệch
- Tiền thừa (change outputs) được tính như một giao dịch riêng biệt, dù thực chất chỉ là phần tiền chưa sử dụng được trả lại cho người gửi.
- Phương pháp tính vốn hóa thị trường truyền thống có lúc cao hơn bốn lần so với vốn hóa thực (realized cap), nơi mỗi đồng coin được định giá theo giá lần cuối giao dịch.
- Nghiên cứu phân tích 100 tỷ bản ghi blockchain từ Bitcoin, Ethereum và Tron, cho thấy vấn đề đo lường tồn tại trên toàn hệ sinh thái crypto.
Những phát hiện tương tự trên Ethereum và stablecoin
Trên Ethereum, sự bùng nổ của hợp đồng thông minh khiến việc phân loại trở nên khó khăn: trong số 67,5 triệu hợp đồng hoạt động, khoảng 54 triệu không thể xếp vào các nhóm tiêu chuẩn. Stablecoin cũng cho thấy sự khác biệt rõ rệt. USDT trên Ethereum gắn liền với hoạt động DeFi, trong khi USDT trên Tron chủ yếu được dùng cho thanh toán và tích trữ giá trị. Tỷ lệ USDT do hợp đồng thông minh nắm giữ trên Ethereum vượt quá 20% vào năm 2022, trong khi con số này trên Tron chỉ khoảng 1%. Do đó, việc tổng hợp dữ liệu stablecoin qua nhiều chuỗi có thể làm lẫn lộn các loại hoạt động kinh tế khác nhau.
Giải pháp lọc nhiễu từ các nền tảng phân tích
- Visa’s Onchain Analytics sử dụng phương pháp điều chỉnh để loại bỏ các méo mó do giao dịch tần suất cao, bot, cầu nối và hoạt động nội bộ của sàn giao dịch gây ra.
- Trong 30 ngày gần nhất, nền tảng này ghi nhận tổng khối lượng giao dịch stablecoin là 6,4 nghìn tỷ USD, nhưng khối lượng đã điều chỉnh chỉ còn 313,1 tỷ USD, phản ánh hoạt động kinh tế thực tế hơn.
Các nhà nghiên cứu BIS kết luận rằng các chỉ số trên chuỗi nên được xem như “ước tính nhiễu” thay vì đo lường trực tiếp hoạt động kinh tế. Người dùng, đặc biệt là nhà đầu tư cá nhân, cần lưu ý rằng các con số thống kê phổ biến có thể không chính xác và nên tham khảo thêm các phương pháp phân tích đã được điều chỉnh.
